Onze gemeente
Schijndel (uitspraak dialect: Skèndel) is een voormalige gemeente in de provincie Noord-Brabant, gelegen in de Meijerij van ‘s-Hertogenbosch. Van origine een dorp met langgerekte karakter; een zogenaamd “Lintdorp” en gekarakteriseerd door echte arbeidersvolk, zoals ze dat zeiden. In het begin van de voorgaande eeuw werkte het gros van de schijndelnaren bij “kousenfabriek Jansen De Wit”, “kaarsenfabriek Bolsius” of bij een van de vele bouwgerelateerde bedrijven.
Deze gemeente bestond daarnaast uit het kerkdorp Wijbosch (Schijndels dialect: Wèppus). Een kerkdorp dat opgesloten ligt tussen de bevolkingskern Schijndel en het natuurgebied van Staatsbosbeheer; Wijboschbroek.
Maar was Schijndel ook de gemeente waar van oudsher “De zusters van Liefde” haar thuisbasis hebben. Op de dag van vandaag zijn zij nog altijd sterk vertegenwoordigd in onze gemeente en bezitten een groot aantal panden van historische waarden in beide kernen.
Het Skèndelse dialect
Op 1 januari 2017 ging Schijndel, samen met Sint-Oedenrode en Veghel, op in de nieuwe Brabantse gemeente Meierijstad. Ondanks deze samenvoeging op bestuurlijk niveau, zie je dat alle dorpskernen en bijbehorende kerkdorpjes haar eigen identiteit sterk koesteren. Deze identiteit is onder andere terug te vinden in het dialect, dat gekenmerkt wordt de “K”-klanken getuige het versje over de schaats.
“Skèndelse skooljeugd skoats op skeve skatste naor skool"Inmiddels is er door verschillende schijndelnaren veel toevertrouwd aan papier. Dit ter behoud voor onze jeugd en de geschiedenis van de voorvaderen. Hieronder een stukje uit het Schijndelse woordenboek en een greep aan de gezegden. Jammer dat het fonetisch schrift ontbreekt.
greep uit
Skèndelse gezegde
De parels in beeld
Tot op de dag straalt Schijndel en haar inwoners vol trots. En niet voor niets! De eerste vermelding voert ons terug naar het jaar 1299, waar Schijndel wordt vernoemd als Skinle. Deze trots blijkt ook uit een mooi initiatief en een serie over de Parels van Schijndel.